Ο ΠΡΙΓΚΙΠΑΣ ΕΒΡΟΣ ΚΑΙ Η ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΡΟΔΟΠΗ
Μία δεκαετής πρωτοβουλία – προσπάθεια
Από το 2016 έχει ξεκινήσει μία πρωτοβουλία του Ιστορικού και Πολιτιστικού Συλλόγου «ΚΑΣΤΡΟΠΟΛΙΤΕΣ ΔΙΔΥΜΟΤΕΙΧΟΥ – Γνώση και Δράση», ώστε η Περιφερειακή Ενότητα Έβρου να υιοθετήσει τόσο το δικό της ύμνο, όσο και το νέο της έμβλημα.
Τα παραπάνω εντάσσονται στην κοινή προσπάθεια ανάδειξης της ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς και προβολής του τόπου μας. Ο Έβρος με τη μακραίωνη ιστορική πορεία, την οικονομική – εμπορική αξία, τη στρατιωτική σημασία και την προάσπιση της Θράκης και της Ελλάδας, δικαιούται την προβολή και την ανάδειξη του πολιτισμικού του πλούτου.
Η πρωτοβουλία που έχει λάβει ιδιαίτερα θετικές προτάσεις από πολλά σημεία του Έβρου, φέτος συμπληρώνει 10 χρόνια και φαίνεται πιο ώριμη από ποτέ για να υλοποιηθεί!
Ο Ύμνος του Έβρου
Όσον αφορά στον «Ύμνο του Έβρου», η πρόταση μας αφορούσε στο έργο του Εβρίτη ποιητή Αυγερινού Μαυριώτη με την επωνυμία “Ρόμβος” (γνωστό και ως “ποτάμι τρίκλωνο”) το οποίο αναφέρει στη μυθολογική, ιστορική και σύγχρονη υπόσταση του ζωοδότη ποταμού της Θράκης, του Έβρου. Το υπόψη ποιητικό έργο παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο κοινό της περιοχής μας, τον Μάρτιο του 2016 στην τιμητική – αφιερωματική ποιητική εκδήλωση “Το Διδυμότειχο τιμά την ποίηση της Θράκης: Από το Γεώργιο Βιζυηνό στον Αυγερινό Μαυριώτη”.
Ο λογοτέχνης Αυγερινός Μαυριώτης.
Το εξαιρετικό αυτό ποίημα μελοποιήθηκε από τον εκ Ξάνθης μουσικό – συνθέτη Δήμο Σταθούλη (Δημοσθένης – Μαρίνος Σταθούλης) και ερμηνεύθηκε από τον Χρήστο Γκρέμο ως «Ο Ύμνος του Έβρου» στις Γιορτές Παλιές Ξάνθης το Σεπτέμβριο 2016, στην εκδήλωση “Από το Κάστρο της Θρακιάς, Στα βήματα του Ορφέα”.
Την επόμενη χρονιά (2017) ο «Ύμνος του Έβρου» παρουσιάστηκε σε αντίστοιχες εκδηλώσεις του Συλλόγου μας στο Θρακικό Ωδείο Κομοτηνής και στις «Βυζαντινές Γιορτές Κάστρου» στο Διδυμότειχο, πάντα με τη δημόσια πρόταση της υιοθέτησης του από την Π.Ε. Έβρου. Επίσης ανάλογες ανακοινώσεις έγιναν στα διαδικτυακά μέσα του Συλλόγου μας και στα ΜΜΕ της Θράκης.
Από την παρουσίαση στις Γιορτές Παλιές Ξάνθης 2016
Την ίδια περίοδο κατατέθηκε κατά την Επιστημονική Ημερίδα “Οι Αρχαιολογικοί Θησαυροί του Βορείου Έβρου” (Διδυμότειχο, 27 Νοεμβρίου 2016), η δημόσια πρόταση να συμπεριληφθεί στο έμβλημα της Π.Ε. Έβρου, μαζί με τη Νίκη της Σαμοθράκης και η μορφή του αναδυόμενου Έβρου, όπως παρουσιάζεται στην ψηφιδωτή παράσταση «Ο Έβρος και η Πόλη» από την Πλωτινόπολη του Διδυμοτείχου.
Η πρόταση αναφερόταν στη νεανική μορφή του θεοποιημένου πρίγκιπα της Θράκης Έβρου, όπως παρουσιάζεται στο ψηφιδωτό δάπεδο της αρχαίας Πλωτινόπολης, το οποίο ανακαλύφθηκε το 2012 στις ανασκαφές που εκτέλεσε ο αρχαιολόγος της Εφορείας Αρχαιοτήτων Ροδόπης κ.Ματθαίος Κουτσουμανής.
Ο αναδυόμενος πρίγκιπας
Σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία ο Έβρος ήταν πρίγκιπας της Θράκης, γιος του βασιλιά Κάσσανδρου και της βασίλισσας Κροτωνίτης. Ο νεαρός πρίγκιπας συκοφαντήθηκε άδικα από τη μητριά του Δαμασίππη και για να αποφύγει το μένος του πατέρα του, έπεσε στα νερά του ποταμού Ρόμβου και πνίγηκε. Έκτοτε ο ποταμός έλαβε το όνομα του πρίγκιπα Έβρου, ο οποίος λατρεύτηκε ως ποτάμιος θεός από τους Θράκες, οι οποίοι ίδρυσαν ιερά – βωμούς προς τιμή του κατά μήκος του ποταμού.
Ψηφιδωτό δάπεδο : ο Έβρος στην αρχαία Πλωτινόπολη.
Στο ψηφιδωτό δάπεδο από την αρχαία Πλωτινόπολη (1ος – 2ος αιώνας), παρουσιάζεται ο θεοποιημένος πρίγκιπας Έβρος να αναδύεται από τα νερά του και να αγκαλιάζει – μάλλον να προστατεύει – την πόλη (Πλωτινόπολη), που ως βασίλισσα κάθεται σε θρόνο κρατώντας σκήπτρο. Η μοναδική παράσταση ονομάστηκε από τους ειδικούς ως «Ο Έβρος και η Πόλη».
Επιπλέον σε αντίθεση με τα συνηθισμένα της αρχαιότητας, όπου οι ποτάμιοι θεοί εμφανιζόταν με γεροντικές μορφές, ο αναδυόμενος πρίγκιπας Έβρος έχει αποδοθεί ως νέος, όμορφος και στεφανωμένος σαν άλλος Απόλλωνας.
Στους κατοπινούς μύθους (ή ιστορικές αλήθειες), ο Έβρος είναι ο ποταμός όπου ο Ορέστης εξαγνίστηκε από τα κρίματά του, απαλλάχθηκε από τις Ερινύες και ως ένδειξη ευγνωμοσύνης, έκτισε στις όχθες του την αρχαία Ορεστιάδα. Στον ίδιο ποταμό πετάχτηκε το νεκρό σώμα του Ορφέα, όταν φονεύθηκε από τις Μαινάδες και η λύρα του πλέοντας στο κύμα, έφτασε μέχρι τη Λέσβο.
Ο “Έβρος και η Πόλη” σε ψηφιδωτό δάπεδο από την αρχαία Πλωτινόπολη Διδυμοτείχου.
Ο Έβρος κατά την πάροδο των αιώνων είναι ο ζωοδότης ποταμός της Θράκης, που αφενός με τις πλημμύρες του μετέτρεπε τη γη σε γόνιμη και καρποφόρα, αφετέρου όντας πλωτός από το Αιγαίο μέχρι τα βάθη της ενδοχώρας αποτελούσε τον κύριο εμπορικό άξονα της ενιαίας Θράκης.
Με τη Συνθήκη της Λωζάνης (1923) ο ποταμός Έβρος έγινε το σύνορο της Ελλάδας με τις όμορες χώρες (Τουρκία και Βουλγαρία) και ο διοικητικός Νομός που χαράκτηκε κατά μήκος του, έλαβε το όνομα του ποταμού. Τις τελευταίες δεκαετίες σύμφωνα με της διοικητική αλλαγή, ο Νομός Έβρου μετέπεσε σε Περιφερειακή Ενότητα Έβρου της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας – Θράκης. Όλα αυτά τα χρόνια ο Νομός διέθετε ως έμβλημά του το διάσημο άγαλμα «Νίκη της Σαμοθράκης», το οποίο εκτίθεται στο Μουσείο του Λούβρου.
Ψηφιδωτό Έβρος – Νίκη της Σαμοθράκης
Στις 27 Ιουνίου 2022 κατόπιν απόφασης του Περιφερειακού Συμβουλίου της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας – Θράκης, καθορίστηκε πως «στο επίσημο λογότυπο της Περιφέρειας (ΠΑΜ-Θ) θα εμφανίζεται το εξαιρετικό και διεθνούς φήμης άγαλμα της Νίκης της Σαμοθράκης».
Έτσι στις 30 Ιουνίου 2022 επανήλθαμε με Δελτίο Τύπου και κατάθεση γραπτής πρότασης, με την οποία προτείναμε εκ νέου την υιοθέτηση της μορφή του ίδιου του Έβρου, του ποταμού και πρίγκιπα της Θράκης από το μοναδικό ψηφιδωτό δάπεδο της αρχαίας Πλωτινόπολης. Ένα αξίωμα εύλογο και δίκαιο, ώστε η Περιφερειακή Ενότητα Έβρου να φέρει πλέον στο έμβλημά της, τον ίδιο τον Έβρο!
Η Βασίλισσα Ροδόπη
Πριν από λίγες ημέρες ο Αντιπεριφερειάρχης Ροδόπης κ.Μανώλης Ταπατζάς, ανακοίνωσε επίσημα πως η Περιφερειακή Ενότητα Ροδόπης υιοθέτησε από την 1η Ιανουαρίου 2026 το νέο της έμβλημα. Πρόκειται για αναπαράσταση της μυθικής Βασίλισσας Ροδόπης της Θράκης, για την οποία ανέφερε ότι αντλεί την έμπνευσή της από την ελληνική μυθολογία και τη βαθιά ιστορική σύνδεση της περιοχής με το φυσικό της τοπίο.
Η Βασίλισσα Ροδόπη, όπως υιοθετήθηκε ως έμβλημα από την Π.Ε. Ροδόπης
Η Ροδόπη κατά την ελληνική μυθολογία ήταν βασίλισσα της Θράκης και κόρη του ποταμού Στρυμόνα. Υπήρξε αδελφή και σύζυγος του Αίμου, με τον οποίο ήταν υπερήφανοι για την ομορφιά και τη δύναμή τους και τόλμησαν να συγκριθούν με τον Δία και την Ήρα. Η ύβρις τους οδήγησε στην τιμωρία τους, όταν οι θεοί τους μεταμόρφωσαν στις ομώνυμες οροσειρές (Αίμος και Ροδόπη).
Το νέο σύμβολο της Π.Ε. Ροδόπης φιλοτεχνήθηκε ως αγαλματίδιο από μέλη του Συλλόγου Καλλιτεχνών Ροδόπης «Αθηνίων», όπου η μυθική Βασίλισσα παρουσιάζεται καθισμένη σε βράχο και με το ένα χέρι της να κρατά λουλούδια.
Το πρώτο έμβλημα – δώρο για τη νέα χρονιά 2026
Παρόμοια αγαλματίδια θα προσφέρονται ως συμβολικά δώρα σε επίσημες εκδηλώσεις, εκ των οποίων το πρώτο δόθηκε στον Περιφερειακό Αστυνομικό Δντή που κέρδισε το φλουρί της βασιλόπιτας, ενώ ένα άλλο μεγαλύτερων διαστάσεων κοσμεί ήδη το γραφείο του Αντιπεριφερειάρχη Ροδόπης.
Αν όχι τώρα, πότε;
Μετά την παραπάνω ευχάριστη εξέλιξη για την Π.Ε. Ροδόπης, επανερχόμαστε για άλλη μια φορά και καλούμε όλους, την Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας – Θράκης, την Περιφερειακή Ενότητα Έβρου, τον κ.Περιφερειάρχη με τους κ.κ. Αντιπεριφερειάρχες που κατάγονται από τον Έβρο, τους φορείς – συλλόγους και σωματεία της περιοχής μας, αλλά και όλους τους Εβρίτες να στηρίξουν την προσπάθεια ανάδειξης της πολιτιστικής αξίας και κληρονομιάς του μοναδικού μας Έβρου!
Στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας, θέτουμε εθελοντικά όλες μας τις δυνάμεις μας στη διάθεση της Περιφέρειας και της Π.Ε. Έβρου για να ενδυναμώσουμε την προσπάθεια.
Στη Ροδόπη κατασκευάστηκε από καλλιτέχνες το μυθικό πρόσωπο της «Βασίλισσας Ροδόπης» και από φέτος υιοθετήθηκε ως έμβλημα!
Στον Έβρο διαθέτουμε το πρόσωπο του Έβρου εδώ και 2.000 χρόνια, σκεπασμένο στα ερείπια της αρχαίας Πλωτινόπολης!
Ο Έβρος σε ψηφιδωτό δάπεδο στην αρχαία Πλωτινόπολη Διδυμοτείχου.
